Complimenten die écht binnenkomen – hoe je als ouder bijdraagt aan een positief zelfbeeld van je dochter
Ben jij goed met complimenten?
Ik eigenlijk niet… ik word er altijd een beetje ongemakkelijk van. Ik schuif het weg of weet niet goed hoe ik moet reageren. Gek eigenlijk, want een compliment is iets positiefs. Toch reageren veel mensen er ongemakkelijk op. Waarom is dat zo?
Dat heeft vaak alles te maken met hoe we over onszelf denken: ons zelfbeeld. En dat zelfbeeld begint zich al vroeg te vormen.
Hoe ontstaat het zelfbeeld van je kind?
Als je kind wordt geboren, ontwikkelt het eerst zelfbesef: je baby ontdekt dat zij een onderdeel is van haar omgeving en dat ze een eigen persoon is.
Vervolgens, als dreumes of peuter, ontstaat zelfbewustzijn – je dochter wordt zich bewust van haar eigen ‘ik’, zegt op alles “nee” en wil alles zelf doen.
Daarna volgt de fase van zelfkennis. Die duurt jarenlang en is ontzettend belangrijk. Je dochter leert wie zij is, wat anderen van haar vinden, wat zij goed kan of juist lastig vindt. Elk woord, elk gebaar – positief of negatief – beïnvloedt hoe zij over zichzelf denkt. En zo ontstaat het zelfbeeld.
Waarom complimenten belangrijk zijn
Je kunt als ouder dus een grote rol spelen in hoe je dochter zichzelf ziet. En iets dat daarbij enorm helpt is het geven van een compliment.
Denk maar eens terug aan het moment dat je dochter voor het eerst rolde, haar eerste stapjes zette of “mama” zei. Wat deed jij toen? Waarschijnlijk reageerde je positief en enthousiast. En dat gaf haar moed om het opnieuw te proberen.
Juist dat – die positieve aandacht op het proces – zorgt ervoor dat je kind groeit in zelfvertrouwen. Ze voelt: Ik word gezien. Ik doe ertoe.
Maar… complimenten komen niet altijd aan
Toch merk je misschien dat complimenten niet altijd landen. Je zegt: “Wat knap van je!” – maar je dochter haalt haar schouders op of zegt: “Dat zeg je alleen maar omdat je mijn moeder bent.”
Dat komt omdat een compliment alleen echt binnenkomt als het aansluit bij hoe je dochter over zichzelf denkt. Als haar zelfbeeld negatief is (“ik ben niet goed genoeg”), dan past een algemeen compliment daar niet bij en wordt het vaak weggeschoven.
Hoe geef je dan een goed compliment?
- Geef het met aandacht.
Zorg dat je dochter je ziet en hoort. Een vluchtig compliment is zo weer vergeten. - Wees oprecht.
Kinderen voelen feilloos aan of je iets echt meent. Alleen oprechte woorden raken haar echt. - Gebruik de ik-vorm.
Begin je compliment met “Ik vind…”. Bijvoorbeeld: “Ik vind dat je heel lief met je zusje omgaat.” - Maak het concreet.
Zeg niet alleen “Je bent een topper”, maar waarom ze dat is. “Ik vond het zo dapper dat je het toch geprobeerd hebt, ook al vond je het spannend.”
De vier soorten complimenten
Wist je dat er verschillende soorten complimenten zijn?
- Complimenten over spullen – bijv. “Wat heb je een mooie trui aan.”
- Complimenten over uiterlijk – “Wat zit je haar leuk.”
- Complimenten over wie je bent – “Ik vind jou echt zorgzaam.”
- Complimenten over wat je doet – “Ik zag hoe goed je je best deed, daar ben ik trots op.”
Vooral die laatste twee maken een groot verschil: je laat je dochter daarmee voelen dat jij haar écht ziet.
Let op deze valkuilen
Zelfs met de beste bedoelingen kunnen complimenten hun doel voorbijschieten. Dit zijn valkuilen om alert op te zijn:
- Starten met ‘jij’ in plaats van ‘ik’. “Jij bent zo slim” voelt anders dan: “Ik vind het knap hoe je dat hebt opgelost.”
- Woorden als altijd/nooit. “Jij bent altijd zo behulpzaam” roept sneller weerstand op dan: “Ik merkte vandaag hoe lief je oma hielp.”
- Focussen op het resultaat. Probeer niet alleen een cijfer of doelpunt te benoemen, maar ook het proces ernaartoe.
- Verborgen kritiek. “Fijn dat je nu wél hebt opgeruimd” benadrukt vooral dat het eerst niet goed was.
Activiteiten om thuis met complimenten aan de slag te gaan
Wil je als gezin meer positieve aandacht voor elkaar creëren? Probeer dan eens één van deze eenvoudige activiteiten:
Complimenten-slinger
Elke avond schrijft iedereen een compliment op een briefje. Na een week vormen al die briefjes samen een kleurrijke slinger in huis.
Compliment verstoppen
Verstop een compliment voor elkaar in een tas, lunchbox of leg een briefje op het kussen. Aan het eind van de week leest iedereen zijn of haar gevonden complimenten voor.
Complimentenpot
Maak een (gezamenlijke of persoonlijke) pot waarin iedereen complimentjes verzamelt. Eén keer per maand lees je ze samen terug.
Gezinslid van de week
Iedereen trekt een lootje. Voor die persoon ben je deze week extra lief. Raden jullie aan het eind wie wie had?
Complimentenronde aan tafel
Geef elkaar – of jezelf – een compliment na het eten. Variant: geef een compliment aan degene rechts of links van je.
Elastiekjes-trucje
Doe 4 elastiekjes om je linker pols. Telkens als je die dag een compliment geeft, schuif je er eentje naar rechts. Zo word je bewust van je positieve aandacht.
Tot slot…
Complimenten zijn meer dan lieve woorden. Ze kunnen het verschil maken in hoe je kind over zichzelf denkt. Zeker als ze écht bij haar binnenkomen. Geef ze met aandacht, wees concreet, en laat vooral zien dat jij haar ziet.
Wil je dat je dochter leert om met zelfvertrouwen naar zichzelf te kijken? In oktober start mijn training Dit ben IK! – een speelse en waardevolle training waarin meisjes hun talenten leren kennen, met emoties leren omgaan én ontdekken dat ze zichzelf mogen zijn.
Wil je meer weten of je dochter opgeven? Stuur me een berichtje via info@groeienopeigenkracht.nl
Laat je me weten wat je van deze blog vindt? En als je een van de complimentenactiviteiten hebt uitgeprobeerd… ik ben benieuwd wat het met jullie deed!
Recente reacties